Xem bài đã đăng: http://thethaovanhoa.vn/van-hoa-toan-canh/than-den-nang-ca-tam-quan-dinh-le-mat-n20121116025743726.htm
* Tam quan đình Lệ Mật (năm 1985). Ảnh Đoàn Đức Thành.
* Cụ Hoàng Ngọc Dậu, 85 tuổi, một trong những cụ cao tuổi nhất làng Lệ Mật rất phấn khởi khi Tam quan đình được nâng cao 1,48 mét (sáng 14-11-2012). Ảnh: Đoàn Đức Thành.

NÂNG THÀNH CÔNG TAM QUAN ĐÌNH LỆ MẬT NẶNG 80 TẤN, LÊN CAO 1,48 MÉT
KTS ĐOÀN ĐỨC THÀNH

1. Quần thể di tích Lệ Mật gồm đình thờ đức thánh họ Hoàng, chùa thờ Phật, miếu thờ công chúa được khởi dựng từ thời Lý, thế kỷ 12. Quần thể di tích này vốn nằm trên khu đất rộng, cao ráo, ở bìa làng cổ, xưa có tên là Trù Mật. Sau này vì kỵ húy chúa Trịnh Cương (1686 – 1729) nên đổi tên thành Lệ Mật, thuộc xã Việt Hưng, tổng Gia Thụy, huyện Gia Lâm, phủ Thuận An, trấn Kinh Bắc. Năm 1961, xã Việt Hưng cùng các xã, thị trấn trong huyện Gia Lâm được nhập về thành phố Hà Nội, nay là phường Việt Hưng, quận Long Biên, thành phố Hà Nội. * PGS Phan Ý Thuận và KTS Đoàn Đức Thành vui mừng sau khi Tam quan đình Lệ Mật nâng cao 1,48 mét (sáng 14-11-2012).

* Tam quan đình Lệ Mật vốn được người xưa xây dựng trên khu đất cao ráo, phong quang đẹp đẽ (năm 1999). Ảnh Đoàn Đức Thành.

Đình Lệ Mật còn có tên là đình Hạ, thờ dũng sĩ họ Hoàng đã có công chiến đấu với thủy quái đưa công chúa lên bờ. Theo văn bia còn lưu lại, năm 1670 đời vua Lê Huyền Tông (1662-1671) thì quần thể kiến trúc đình hiện nay được đại tu, Đại nguyên soái Trương Phúc Hào tổng chỉ huy xây dựng. Về cơ bản, kiến trúc đình tuy nhiều lần tu bổ vào thời Nguyễn, song vẫn giữ hiện trạng từ thời đó đến ngày nay. Năm 1988, đình Lệ Mật đã được Bộ Văn hóa Thông tin xếp hạng Di tích lịch sử cấp Quốc gia.* Tam quan đình Lệ Mật vốn được người xưa xây dựng trên khu đất cao ráo, hợp phong thủy gắn bó với cây xanh hồ nước và hướng tốt, phong cảnh hữu tình (năm 1990). Ảnh Đoàn Đức Thành.

Tam quan đình Lệ Mật bằng gạch nung, xây dựng vào thời Nguyễn, có hình thức kiến trúc hết sức độc đáo, hình khối, tỷ lệ đẹp vào hàng nhất các tam quan hiện nay ở nước ta. Tam quan gồm hai tâng, tầng dưới có ba vòm cổng, vòm giữa rộng, vòm hai bên hẹp hơn. Tầng trên có ba vọng lâu hai tầng, vọng lâu giữa có ba vòm cổng, vọng lâu hai bên có một cổng. Mỗi vọng lâu có hai tầng mái tạo thành 24 lá mái và 24 tàu đao hướng ra bốn xung quanh. Bốn góc được nhấn bằng bốn trụ lớn trên có hai đôi nghê chầu. Các mặt trong và ngoài Tam quan đình đắp nhiều phù điêu với mức độ dày đặc nhưng vẫn ăn nhập hài hòa như Rồng chầu mặt trời, rồng cách điệu, lân, phượng, hổ phù, hổ, quan văn quan võ, mây, lá, sóng nước, vv…trang trí đói xứng, rất nghệ thuật, tỷ lệ đẹp.* Từ khi làm đường vào khu đô thị mới Việt Hưng thì Tam quan đình Lệ Mật bị thấp so với xung quanh (13-4-2012). Ảnh: Đoàn Đức Thành.

2. Từ khi có khu đô thị mới Việt Hưng, các cơ sở hạ tầng nâng cao, đặc biệt là con đường phía trước cụm di tích đã làm cho nước không có lối thoát nên toàn khu di tích bị úng nước, có nguy cơ bị hủy hoại, phải nâng cao toàn bộ sân nền và các hạng mục công trình. Mặc dù đình Lệ Mật vừa được trùng tu vào năm 1998, trước tình hình đó, ngày 4-7-2011, quận Long Biên đã khởi công dự án tu bổ, tôn tạo đình chùa Lệ Mật với quy mô 41.040 mét vuông, tổng mức đầu tư trên 76 tỷ đồng. Hạng mục cuối cùng là Tam quan đình tiến hành trùng tu sau cùng. Cũng vì vậy mà trong năm qua nước đã dồn ứ đọng nhiều ngày dưới nền đất Tam quan là nơi thấp.* Bước sang thế kỷ 21, do tác động của con người nên Tam quan đình Lệ Mật bị thấp, hình ảnh trước khi nâng (sáng 11-11-2012).Ảnh: Đoàn Đức Thành.
* Bắt đầu kích nâng Tam quan đình Lệ Mật lên độ cao yêu cầu (9h ngày 11-11-2012).Ảnh: Đoàn Đức Thành.

Đã có phương án tính tới chuyện phá đi xây lại Tam quan mới với số tiền trên một tỷ đồng. Song cuối cùng đã mời PGS.TS Phan Ý Thuận, Viện kỹ thuật công trình biển thuộc Trường Đại học Xây dựng chỉ đạo khâu thi công nâng Tam quan nặng 80 tấn lên cao 1,48 mét. PGS Thuận đã nhận lời nâng Tam quan an toàn với số tiền bằng một nửa xây mới, là 600 triệu đồng. Cùng thực hiện nâng Tam quan có kỹ sư Thái Kim Thanh, Giám đốc Công ty Cổ phần Tư vấn Thiết kế và Khảo sát Xây dựng Việt Nam và kỹ sư Phan Thái Trung, cán bộ giảng dạy Trường Đại học Xây dựng, hai người là vợ con của GS Thuận. Cùng thực hiện còn có các cán bộ kỹ thuật của Công ty và 40 sinh viên Trường Đại học Xây dựng.
Cách đây khoảng một tháng đã tiến hành đặt dầm thép xuống dưới móng Tam quan để đỡ toàn bộ tường gạch công trình bền vững trong quá trình kích nâng. * PGS Phan Ý Thuận và KS Phan Thái Trung (hai bố con) đang theo dõi thi công (11-11). Ảnh: Đoàn Đức Thành.
* PGS Phan Ý Thuận và KS Thái Kim Thanh (hai vợ chồng) trao đổi công việc (11-11). Ảnh: Đoàn Đức Thành.

Ngày 11-11-2012, sau khi đặt kích, 7h bắt đầu tiến hành khoan cắt chân móng tường gạch của Tam quan, từ lúc này toàn bộ tải trọng dồn vào 46 chiếc kích thủy lực và hệ thống dầm khung sắt đỡ, 9h bắt đầu kích. Tuy nhiên công việc không như dự kiến là nền đất dưới móng công trình đã xây dựng từ lâu nên ổn định. Do thời gian ngâm nước lâu ngày đã làm nền đất yếu, vì vậy khi kích có chỗ đất yếu phòi ra, không những không nâng cao mà còn bị lún xuống. Vì vậy, nhóm thi công đã gia tăng các giải pháp nhằm ổn định và kích dần 20 bước kích một, nâng 4-5 mm lại nghỉ theo dõi, nâng cao 18 cm lại thay kích khác. Kết quả thật tốt đẹp.* Sau mấy ngày đêm liên tục thi công, đến 2 h ngày 14-11 đã đưa Tam quan cao lên 1,48 m, đúng với độ vao yêu cầu (sáng 14-11). Ảnh: Đoàn Đức Thành.

* Sau khi nâng lên 1,48 mét, PGS Phan Ý Thuận và cán bộ thi công trao đổi công việc dưới đáy móng Tam quan (14-11). Ảnh: Đoàn Đức Thành.* Cán bộ công nhân phấn khởi sau khi nâng Tam quan lên 1,48m. Hàng đầu (từ trái sang) người đứng thứ 3 là KS Thái Kim Thanh, người đứng thứ tư là PGS.TS Phan Ý Thuận (sáng 14-11).Ảnh: Đoàn Đức Thành.

Việc thi công suốt ngày đêm liên tục đến 2 h ngày 14-11 thì nâng toàn bộ công trình Tam quan đình Lệ Mật lên độ cao yêu cầu, cao hơn trước đây 1,48 mét. Công việc tiếp theo là đổ bê tông, gỡ dầm thép và gỡ kích, san nền bằng phẳng./.

Advertisements